De kunst van het luisteren

De kunst van het luisteren

Vrijwilliger Sanne vertelt over wat het werken in het hospice voor haar zo bijzonder maakt. ‘Toen ik als vrijwilliger in het hospice begon, dacht ik dat ik best goed kon luisteren. Inmiddels weet ik dat luisteren iets heel anders is dan wachten tot de ander is uitgesproken. Ik merkte hoe vaak ik vroeger al bezig was met mijn antwoord terwijl de ander nog aan het vertellen was. Een vraag stellen, een advies geven, een eigen ervaring vertellen… Dat ging bijna vanzelf.

In het hospice heb ik geleerd om dat los te laten. Een bewoner vertelt bijvoorbeeld over vroeger. Over een mooie herinnering, een kleinkind, een liefde die al lang geleden begon. En soms, bijna ongemerkt, verandert het gesprek. Dan komt ineens de angst ter sprake. Angst voor de dood. Angst voor het afscheid. Angst om alleen te zijn. Op zo’n moment wil je soms zo graag iets zeggen waardoor het verdriet minder wordt. Iets geruststellends.

Ik heb geleerd niet meteen iets te zeggen. Ik blijf zitten. Kijk de ander aan. Soms pak ik even een hand vast. En ik luister. Dat klinkt eenvoudig, maar dat is het niet. Want stilte kan ongemakkelijk voelen. Je wilt die stilte vullen. Je wilt helpen. Maar ik weet nu dat stilte soms ruimte geeft. Ruimte om nog iets te vertellen wat al een tijdje van binnen zit. Of om zwijgend samen te zijn. En soms komen de tranen. Die hoef ik niet weg te nemen.

Ik heb ook geleerd beter te luisteren naar mijn collega’s. Naar hun verhalen, hun ervaringen en soms ook hun twijfels. Door echt te luisteren, leer je niet alleen de ander beter kennen. Je leert ook jezelf kennen.

Misschien is dat wel het mooiste wat het ik heb opgestoken van het werken in het hospice: ik hoef niet altijd iets te zeggen of te dóén. Soms zeg en doe je veel door er gewoon te zijn. Naast iemand zitten. Een hand vasthouden. Een stilte delen. En luisteren. Echt luisteren.
Er voor iemand zijn is het mooiste wat je iemand kunt geven.’